IZGUBLJENI U BRUKLINU – OGLEDALO ŽIVOTA U TUĐINI

OŽIVELE PRIČE DŽO MOLERA U NJUJORKU I PATERSONU

**ILIJA ŠAULA** /DOPISNIK **INFO VIZIJE** IZ SEVERNE AMERIKE

ILIJA ŠAULA, autor teksta.
Glavni i odgovorni urednik
časopisa za književnost i teoriju
Književni ESNAF

Predstava „Izgubljeni u Bruklinu“ predstavlja snažan umetnički izraz koji osvetljava životnu stvarnost srpskih emigranata u SAD, njihove nade, zablude, borbe i nostalgiju. U izvođenju glumaca Narodnog pozorišta Republike Srpske, Željka Erkića i Vladimira Đorđevića, ovaj komad dobija duboku emotivnu i scensku snagu, spajajući tragikomične elemente sa iskrenim svedočenjem o potrazi za načinom, kako odrediti smisao životu u tuđini.

Nakon obeležavanja značajanog jubileja: 10 godina na repertoaru Narodnog pozorišta Republike Srpske, sa 65 izvođenja i preko 4.400 gledalaca, ovaj komad, koji životnu dramu pretvara u poetsku istinu, posebno je zablistao ovih dana na gostovanjima u SAD, u Njujorku i Patersonu u vreme petrovdanskog praznika. Na oba mesta domaćin je bila SPC Sv. Sava u Njujorku i Sv. Jovan Krstitelj u Patersonu.

Nastala po tekstovima Milana Kneselca, inženjera koji od 1984. živi u Americi i pod pseudonimom Džo Moler piše o stvarnosti emigranata, predstava je adaptirana i režirana od strane glumca Vladimira Đorđevića, uz scensko učešće Željka Erkića. Obojica su, uz Milana Gajića i Maria Ćuluma, dali snažan doprinos oživljavanju pripovedaka koje slikaju život „naših ljudi u dalekom svetu“.

„Ideja je bila da predstava zaživi u Njujorku (New York). Ali vremenom smo shvatili da se isti uticaj dešava i kod nas, pitanje emigracije je univerzalno. Predstava se razvijala kroz vreme i dobila elemente koje u početku nismo slutili“ – ističe Vladimir Đorđević

ŽIVOT U TUĐINI KAO POZORIŠNI MOTIV

Komad govori o istini i zabludama, o snovima koji se u Americi sudaraju sa realnošću. Komični kadrovi se prepliću sa emotivnim momentima, stvarajući pozorišno ogledalo migracije, fenomena koji obuhvata sve narode raseljene po čitavom svetu.

Izvođenje u hali SPC Sv. Jovan Krstitelj u Patersonu, uz prisustvo porodice autora, dalo je poseban ton događaju. Empatija, radost i suze, isprepletene kroz razgovore nakon završetka, svedoče o snažnoj vezi iseljenika sa kulturnim korenima.

Protojerej Đokan Majstorović, u ulozi domaćina u Patersonu, najavio je predstavu i priredio malu zakusku, stvarajući toplu atmosferu za publiku i umetnike. U organizaciji i realizaciji projekta doprinos je dao i đakon Vladimir Srbljkak.

UMETNIČKI I DRUŠTVENI ZNAČAJ

Predstava je univerzalna po temi migracije, gubitak identiteta, suočavanje sa iluzijama i potrebe za pripadanjem. Lako je zapaziti da komični segmenti ne umanjuju dubinu – naprotiv, oni omogućavaju publici da se lakše identifikuje sa likovima. Sa druge starne emotivni slojevi; tuga, ljubav, sećanje, čine da predstava deluje kao ogledalo iskustva mnogobrojnih iseljenika.

GDE POČIVA DUŠA PREDSTAVE

„Kako ste se lično povezali sa likom koji igrate — da li ste u njemu prepoznali neki deo sebe ili nekog bliskog?“

„Lik Džoa mi je od početka bio blizak, upravo zbog emocije koju nosi, mešavine nade i sete. Iako nisam emigrirao, prepoznao sam u njemu priče ljudi koje sam sretao, poznavao, i slušao kako proživljavaju svoj ‘američki san’. Ulazeći u taj lik, često sam osećao da igram ne samo jednog čoveka, već celu generaciju ljudi koji su sanjali jedan svet, a u njemu tražili sebe. Tu sam i ja pronašao deo sebe, onog koji veruje u čoveka, i u snagu duše da bi se izborila sa tuđinom.” – Željko Erkić

„Kako ste kao reditelj i glumac pristupili izgrađivanju atmosfere koja istovremeno nosi humor i duboku emotivnu težinu — da li je proces transformacije u više likova bio način da se oslika kompleksnost emigrantskog života?“

„Od početka sam želeo da predstava ima balans, da humor ne bude prekrivač za bol, već prostor za disanje, za prepoznavanje. Život emigranta nosi čitav spektar osećanja, od nade do razočaranja, od radosti do duboke praznine. Moja režija, ali i glumačka transformacija kroz više likova, imala je za cilj da tu kompleksnost učini vidljivom. Nije to samo scenska promena, to je iskustvo proživljavanja različitih životnih priča. Svaki lik ima svoju istinu, a publika u svakom od njih može da prepozna sebe ili nekog bliskog. Upravo u tom preplitanju humora i emocije leži duša predstave.“ – Vladimir Đorđrvić

U repertoaru Narodnog pozorišta u Banjaluci, ova drama je premijerno izvedena 3. decembra 2013. godine, a u SAD-u se prvi put igrala 2014. u okviru Vidovdanske proslave „200 godina Srba u Americi”. Drugim američkim gostovanjem potvrdila je svoj kontinuitet i snagu – publika je ponovo prepoznala priču koja ih se duboko tiče.